Keuzehulp onderstammen

voor fruitbomen / vruchtbomen

Onderstammen remmen de vegetatieve groei (blad, takken) van de fruitrassen en zorgen voor snellere en rijkere vruchtdracht. Daarnaast bieden ze een betere weerstand tot resistentie tegen bepaalde schimmelziekten.

Afhankelijk van globaal het gekozen ras, de grond en de gewenste stamhoogte wordt een onderstam geselecteerd.

Stap 1

Keuze van de gewenste boomvorm en stamhoogte

StruikvormPatiovormLaagstamSpilHalfstamHoogstam
Stamhoogte20 cm40 cm60-80 cmvariabel120-160 cm180-220 cm
Volgroeide hoogte, ca2 m1 m3 m2,5 m5 m7 m
Oogst na ca2 jr2 jr3 jr3 jr5 jr7 jr
GebruikVoornamelijk particuliere tuinPotplant particuliere tuinZowel particulier als commercieelDicht geplant in hagen (particulier/commercieel)Solitair en fruitgaardSolitair en fruitgaard
Levensduur, ca30 jrvariabel40 jr30 jr50-75 jr100 jr

Stap 2

Keuze van de bijbehorende onderstam

AppelPeerKersPruim
StruikvormM26, M7 en MM106Kwee MAGisela 3 of 5VVA-1
LaagstamM26, M7 en MM106Kwee MAColt, Weiroot 13 of 158, Gisela 3 of 5St. Julien A
SpilvormB9, M7, M9 of M26Kwee MC, Quitte AWeiroot 158, Gisela 5St. Julien G
HalfstamM7, M106, m111 en Bittenfelder zaailingKirchensaller Mostbirne, PerenzaailingColt, Prunus avium (Vogelkers), F12/1St. Julien, Myrobolaan
Hoogstammm111 en Bittenfelder zaailingKirchensaller Mostbirne, PerenzaailingPrunus avium (Vogelkers), F12/1St. Julien, Bromton, Myrobolaan

Enkele aanvullende kenmerken en wetenswaardigheden:

  • B9 is alternatief met Russische herkomst: verdraagt droogte/lagere temp beter.
  • M26 houdt niet van natte grond. Hij is geschikt voor minder intensieve teelt en dus voornamelijk voor particulier gebruik. Hij vereist minder zorg in de vorm van snoei, steun en watergift. De windbestendigheid maakt hem geschikt voor bijvoorbeeld de spilvorm.
  • M9 wordt het meest gebruikt in de commerciële fruitteelt
  • Kwee MC wordt vooral gebruikt voor commercieel gebruik vanwege de zwakkere groei. Dit maakt hem echter ook geschikt voor leivormen. Kwee MC is echter wel vorstgevoeliger.
  • Kwee Adams zit qua groeikracht midden tussen Kwee MA en Kwee MC.
  • Voor pruimen worden ook zaailingen als onderstam gebruikt. Dit vanwege te grote verschillen in groeikracht.

Stap 3

Afstemmen op omstandigheden

Bovenstaande tabel geldt als richtlijn. Wordt een snelgroeiend ras gebruikt op een vruchtbare grond, dan moet de groei (nog) verder afgeremd worden met een zwakkere onderstam. Wil men een onderhoudsvriendelijkere boom en is later vruchtdracht geen probleem, dan kan weer een sneller groeiende onderstam gebruikt worden. Onderstaande tabel biedt hulp in de afstemming van de gekozen stam.

  • TRAGE / LANGZAME / ZWAKKE ONDERSTAMMEN
  • Voor kortere stammen
  • Voor rijkere gronden
  • Voor krachtigere enten / rassen
  • Een kortere levensduur
  • Een hoger onderhoudsniveau
  • Vruchtdracht al na 2 jaar
  • Eenvoudsiger te snoeien
  • Boompaal noodzakelijk
  • Kleinere plantafstand
  • SNELLE / STERKE / KRACHTIGE ONDERSTAMMEN
  • Hogere stammen
  • Armere gronden
  • Zwakkere enten / rassen
  • Langere levensduur
  • Lager onderhoudsniveau
  • Vruchtdracht pas na 7 jaar
  • Lastiger te snoeien
  • Alleen na aanplant kort boompaal nodig
  • Grotere plantafstand

Aangezien vruchtbomen als appels en peren vrij oppervlakkig wortelen, moet voor de grondsoort gekeken worden op 0 tot 50 cm diepte.

Tussenstammen

Soms worden tussenstammen gebruikt tussen de onderstam en het ras, soort of cultivar. Bij appels wordt dit voornamelijk gedaan om een mooie, rechte stam te kunnen creëren voor halfstam en hoogstam bomen. Bij peren is een tussenstam soms nodig bij onverenigbaarheid van de gekozen onderstam en het te enten ras. Om afstotingsverschijnselen te voorkomen, wordt er een ander soort tussenstam tussen beide gezet.

F. Kuiper BV Veendam levert alle typen en maten onderstammen.
Neemt u contact op voor meer informatie of voor een vrijblijvende aanvraag.